Probiyotik açısından zengin besinler yaparak hem bağırsaklarını mutlu edip hem de bağışıklık sistemini artırmak mümkün. Ev yapımı turşu kum bıçağı ve yoğurt fermente gıdalar listesini de ilk üçte yer alıyor diyebiliriz. Pek çok kişinin sevdiği farklı yemeklerin yanında da çokça tüketilen turşu ve muazzam bir probiyotik kaynağı olan fermente lezzetler aslında bir geleneğin mirası. Bu yazımızda hem ev yapımı turşu kombucha ve yoğurdun nasıl yapıldığını anlattık hem de faydalarından bahsettik. 

Fermentasyon Nedir?

İşin lezzetli kısmına geçmeden önce fermentasyon sürecinin nasıl oluştuğunu seninle paylaşalım. Bildiğin üzere tüm gıdaların içerisinde belli bir miktarda şeker vardır. İşte fermentasyon sayesinde bazı mikroorganizmalar, bunlar bakteriler ya da mayalar oluyor, gıdalardaki şekerleri parçalayıp dönüştürüyorlar.

Tamamen doğal olan bu sürecin sonunda yiyeceklerin hem tadı hem kokusu hem de dokusu değişebiliyor. Fakat bununla birlikte yine bu dönüşüm süreci sayesinde yiyecekler besin değeri açısından çok zengin bir hale geliyor. Örneğin, laktik asit bakterileri sayesinde fermente olan gıdalar doğal bir probiyotik kaynağı haline geliyor. Probiyotikler de bağırsak sağlığı desteklenmesi, sindirimin kolaylaşması ve bağışıklığın güçlenmesini sağlar.

Geleneksel Bir Sofra Lezzeti: Ev Yapımı Turşu

Türk mutfağının tarihinde ne kadar geriye gidersek gidelim turşunun varlığını her zaman görüyoruz. Hemen hemen her sebzeden ve her meyveden yapılabilen turşu, pek çok yemeğin de vazgeçilmez eşlikçisi olarak sofralarda yer alıyor.  Lahana, salatalık, havuç, biber ve hatta yeşil domates tan bile yapılabilen turşunun aslında yumurta, sarımsak, pancar ve daha pek çok farklı besin maddesinden yapılabildiğini biliyoruz.  İçeriğindeki malzemeler sayesinde evde yapılması da çok kolay olan turşu, sadece diğer tüm tariflere oranla biraz daha fazla sabır gerektiriyor.

Malzemeler (1 litrelik kavanoz için):

• Yarım kilo sebze (Burada sebze tercihini tek bir taneden yana yapabilir ya da sevdiğin farklı sebzeleri bir araya getirerek yarım kiloluk bir karma oluşturabilirsin.)
• 2–3 diş sarımsak 
• 1 tatlı kaşığı tane karabiber 
• 1 dal dereotu (isteğe bağlı) 
• 2 yemek kaşığı kaya tuzu (İyotlu tuz tercih etmeyin) 
• 1 litre içme suyu

Yapılışı:

Turşu yapımı için seçeceğin malzemeleri öncelikle güzelce yıka. Ardından tüm sebzeleri çok da küçük olmayan parçalar halinde doğrulayabilir ve hatta bazılarını bütün olarak da kavanoza yerleştirebilirsin.

Kavanoza karabiberi sebzeleri ve en üste de dere otunu yerleştirip ağzına kadar tuzlu suyla doldur ve kapağını kapat.

Daha aromatik bir tat elde etmek için istersen üzerine defne yaprağı ya da dere otu gibi. Bazı yeşillikleri koyabilirsin.

Turşunun esas oluşumu bu aşamadan sonra başlıyor. Kavanozu serin ve karanlık bir ortamda 1-2 hafta kadar bekletmen gerekiyor. Bu süre boyunca içindeki sebzelerin rengi ve dokusu değişecektir. İlk günlerde hafif bir bulanıklaşması ya da kabarcıklar görürsen bu oldukça normal süreç. Çünkü bu durum aslında içindeki bakterilerin aktif bir şekilde çalıştığına işaret eder.

Hazırladığın bu zengin lezzet içerisindeki sebze ve meyveler barındırdığı vitamin ve mineraller bu süreç boyunca korunur. Yanı sıra probiyotik açısından da çok zengin bir kaynak elde etmiş olursun. Sadece tuz miktarını biraz dikkat etmen gerekiyor çünkü özellikle fazla tüketim tansiyon problemi olanlar için sorun yaratabilir.

Çayın Fermente Hali: Kombucha

Son yıllarda sağlıklı yaşam disiplinlerinin vazgeçilmez bir parçası olan kombucha çayı aslında çayı fermente ederek elde edilen bir içecektir. Senin de dolabından eksik olmaması gereken bu lezzetin nasıl yapıldığını beraber bakalım.

Malzemeler (2 litrelik kavanoz için):

• 1,5 litre içme suyu 
• 4 adet siyah ya da yeşil çay poşeti (veya 2 yemek kaşığı dökme çay) 
• Yaklaşık 1 su bardağı toz şeker 
• 1 adet SCOBY (Maya ve bakteri kültürü) 
• 1 su bardağı önceden yapılmış kombucha (Başlangıç çayı olarak)

Yapılışı:

Öncelikle bir buçuk litrelik suyu kaynat. Ardından suya çayı ekle ve 10 dakika kadar demlenmesini bekle.

Hala sıcakken şekeri de koyup eriyene kadar karıştır.

Hazırladığım bu karışım oda sıcaklığına geldiği zaman ince bir kavanozun içine boşalt.

Kavanozun ağzını ince bir tülbent ya da bezle kapatarak lastik ya da iple sabitle.

Oda sıcaklığında 10 gün boyunca beklettikten sonra fermente edilmiş içeceğin hazır olacak.  Bu süre boyunca şeker içine karıştırdığım mikroorganizmalar tarafından tüketilecek ve çayın hafif ekşimsi ve hafif gazlı bir içecek haline dönüşecek. Eğer dilersen ikinci kez fermente ederek baharat ve meyveleri ekleyebilir, daha aromatik bir tat elde edebilirsin.

B vitaminleri, organik asitler ve antioksidanlar bakımından tam tam anlamıyla doğal bir kaynak olan kombucha, sindirim sistemini desteklemekle kalmıyor, enerjini arttırıyor ve detoks etkisi de yapıyor. Yine de eğer ilk kez deneyeceksen küçük miktarlarda içmende fayda var. Çünkü içindeki yüksek probiyotik yoğunluk, bazı kişiler için sindirim rahatsızlıklarının yaşanmasına da sebep olabilir.
 

Sofraların Vazgeçilmez Fermente Lezzeti: Yoğurt

Sebzeden bakliyatta pek çok yemeğin yanında en fazla tercih edilen eşlikçilerinden biri olan yoğurt, Türk mutfağının da simgelerinden biri gerçekten. Hem sağlıklı yaşamın bir parçası hem yemeklerin eşlikçisi olarak bilinen bu lezzet sağlıklı fermente ürünlerin de en güzel örneklerinden biri.

Malzemeler:

• 1 lt tam yağlı süt, 
• 2 yemek kaşığı yoğurt (Yoğurt yerine maya da kullanmam mümkün olur. Bunu çiftlik ürünleri satan dükkanlardan temin edebilirsin.)

Yapılışı:
Sütü bir tenceye dök ve kaynamaya başladıktan sonra 10 dakika daha pişir.

Sonra ocaktan al ve biraz soğumaya bırak.

Parmağını yakmayacak bir dereceye eriştiği zaman içinden biraz süt alarak ayrı bir kaba dök ve bu kapta maya olarak kullanacağın yoğurdu sulandır.

Bu sulandırmanın yoğurdu sütün içine dök ve iyice karıştır. Bu noktada çok hızlı karıştırmamaya dikkat et.

Artık mayasını da eklemiş olduğun sütü kavanoza koyup kapağını kapatabilirsin. Üzerine de kalın bir örtüyle sararak sıcak kalmasını sağla.

5-6 saat mayalanmaya bıraktıktan sonra buzdolabına koyabilirsin.  Bu süre sonunda yoğurdun hazır olacak ancak sen daha ekşi bir tat istersen fazladan 1-2 saat daha bekletebilirsin.

Bu vazgeçilmez lezzet kalsiyum açısından oldukça zengin. Bununla birlikte protein ve probiyotik açısından da doğal bir kaynak sunuyor. Hem, kemiklerin ve eklemlerin. Hem de bağışıklığın ve sindirim sisteminin için oldukça faydalı olan yoğurdu sık sık tüketmeye özen göstermelisin.

Marketlerden almak yerine evde kolayca yapabileceğim bu lezzetleri kendi damak zevkine göre şekillendirebilir ve istediğin sıklıkta yapabilirsin. Sen de sağlıklı yaşam disiplinini yeni lezzetler eklemek için hemen mutfağa girip bu fermente tatları deneyebilirsin.

Sağlık, en değerli varlığımız. Onu koruma altına almak ise sadece bir tık uzaklıkta. QNB Sigorta Tamamlayıcı Sağlık Sigortası ile hemen tıklayarak sana özel fırsatları keşfet.